Crocus yalovensis Ruksans

Syn: Crocus pestalozzae subsp. violaceus, Crocus pestalozzae var. caeruleus,
Çiçeklenme:              Mart - Nisan

Dağılım:                     Endemik / Türkiye / Yalova, Gemlik,  (Armutlu Yarımadası)

Yükseklik:                 550m. - 700m.  

Habitat:                     Küçük dere kenarlarındaki su basan çimenlik ve otluk alanlar.

Çiçekler:                    Çiçekler yapı ve şekil yönünden C. pestalozzae’den hiçbir farkı yok. Sadece bu türde renkler kristal mavi ile mor arasındadır.  Taç yaprakların dışında mora yakın daha koyu bir gölge görülür. Çiçek sapları sarı veya kirli sarıdır ve üst taraflarında kahve renkli çizgiler görülür.

Segmentler:                Stilus 3 parçalı, portakal renkli, anterlerin ortasından veya tepesine yakın bir noktadan bölünmeye başlar, anterlerin seviyesinde veya bir miktar üzerine çıkar. Anterler, filamentler ve çiçek boğazı belirgin bir şekilde sarıdır. Bu türü diğer türlerden ayıran en belirgin özelliğini oluşturan filamentlerin kökündeki siyaha yakın kahve lekedir. Uzaktan adeta sanki çiçeğin boğazına toprak düşmüş gibi görünüyor. Bu özellik diğer hiçbir çiğdem türünde bulunmuyor. 

Yapraklar.                  Çiçeklenme döneminde bol miktarda ve çiçek boyutlarından daha uzun bir şekilde bulunur. Ancak yapraklar ok gibi dik değil yanlara doğru yay çizer.

Korm ve tunik:           Tunik çok sert, kırılgan yapılı, boyunlu ve alt kısımda belirgin dişsiz yüzük bulunur.

Benzerleri:                  Hiçbir türe benzediği söylenemez (Analiz sonuçlarında C. fleischeri ile yan yana duruyor anlaşılması imkansız fakat mofolojik olarak bu tür ile de hiçbir benzerliği yoktur) 

                                     C. pestalozzae subsp. pestalozzae ile aralarındaki en belirgin fark renktedir. Bu iki tür birbirinden tamamen farklı coğrafyada yaşıyor. Her iki lokasyon arasında önemli bir yükseklik farkı var. Bundan dolayı bu tür marttan önce açmaz iken diğeri ocak ayında açmaya başlıyor. Standart pestalozzae’nin yaşadığı alanları çok sık ziyaret etmeme rağmen tek bir mavi örnek bulamadım. Buna karşılık Armutlu’da bulunan bu mavi tür arasında ise hiç beyaz bulunmuyor. 

Yetiştirme:                  Bu türde ise durum tam tersinedir. Kültürel olarak çok yaygın bir tür olmasına rağmen doğada çok çok nadirdir. Benim bulduğun lokasyonda hayvanların otlatıldığı dere kenarında su basan bir noktaydı. Bu durumda çoğalma olasılığı hatta varlığını sürdürme olasılığı pek kolay görünmüyor. Bu türde diğer pestalozzae gibi kireçsiz toprak ve çiçeklenme zamanında bol su ister. Yaz yağmurlarına karşı gayet toleranslıdır.

Crocus pestalozzae

Çiçeklenme:              Ocak - Şubat

Dağılım:                     Endemik / Türkiye / İstanbul (Anadolu Yakası), Bazı kaynaklara göre Bolu ve Kırklareli illerinde bulunduğu yazıyor fakat ben bu güne kadar bu türe buralarda hiç rastlayadığım için buraya eklemiyorum.

Yükseklik:                 90m. - 200m.  

Habitat:                     Alçak kışın veya çiçeklenme zamanında adeta yer yer su altında kalan çimenlik ve otlak alanlar,  Küçük dere kenarlarındaki açık alanlardaki çimenlikler bu türün yaşam alanını oluşturur.

Çiçekler:                    Bol miktarda küçük beyaz çiçekleri bulunur. Doğada genellikle her bitkide aynı anda iki üç adet veya daha fazla çiçekler görülür. Çiçeklerin kapalı olduğu zamanda taç yaprakların dışında çok açık renkte maviye çalar bir gölge görülebilir. Çiçek sapları sarı veya samani renkte ve üst taraflarında kahve renkli çizgiler görülür.

Segmentler:                Stilus 3 parçalı, portakal renkli, anterlerin ortasından veya tepesine yakın bir noktadan bölünmeye başlar, anterlerin seviyesinde veya bir miktar üzerine çıkar. Anterler, filamentler ve çiçek boğazı belirgin bir şekilde sarıdır. Bu türü diğer türlerden ayıran en belirgin özelliğini oluşturan filamentlerin kökündeki siyaha yakın kahve lekedir. Uzaktan adeta sanki çiçeğin boğazına toprak düşmüş gibi görünüyor. Bu özellik diğer hiçbir çiğdem türünde bulunmuyor. 

Yapraklar.                  Çiçeklenme döneminde bol miktarda ve çiçek boyutlarından daha uzun bir şekilde bulunur. Ancak yapraklar ok gibi dik değil yanlara doğru yay çizer.

Korm ve tunik:           Tunik çok sert, kırılgan yapılı, boyunlu ve alt kısımda belirgin dişsiz yüzükler bulunur.

Benzerleri:                  Hiçbir türe benzediği söylenemez (Analiz sonuçlarında C. fleischeri ile yan yana duruyor anlaşılması imkansız fakat mofolojik olarak bu tür ile de hiçbir benzerliği yoktur) 

Yetiştirme:                  Doğal ortamda çok nadir olmasına karşılık kültürel olarak çok yaygın bulunuyor. Benim izlenimlerime göre kumsal ve kireçsiz toprakları sever. Kireçli topraktan nefret eder. Benim bahçenin iklimi ve yükseltisi, bu türün doğadaki şartları ile aynı olmasına rağmen yetişmiyor ve yapraklar yeşil olması gerekir iken tamamen sarıya fotosentez yapamaz hale geliyor kormlar çiçek açamayacak kadar küçülüyor. Sebebinin kireçten olduğunu sonradan fark ettim. Doğal ortamda yaşadığı yere gidip bir saksılık toprak aldım ve şu anda gayet sağlıklı görünüyor. Çiçeklenme döneminde çok fazla su istiyor. Doğal ortamda çiçeklenme zamanında neredeyse tamamen su içinde yaşıyor. Yaz yağmurlarına karşı gayet dayanıklıdır.